Objawy cukrzycy | Powikłania | Leczenie cukrzycy | Profilaktyka

Objawy, przyczyny cukrzycy u dzieci –rozpoznanie

Jak już wiemy, cukrzyca nie pojawia się od razu, dlatego jest tak podstępną chorobą. Wyraźne symptomy, objawy choroby pojawiają się w momencie, kiedy jest już w pełni rozwinięta. Jakie są zatem jej przyczyny u najmłodszych? Dzieci najczęściej chorują na tzw. cukrzycę typu I, insulinozależną. To choroba autoimmunologiczna, która polega na błędzie układu odpornościowego dziecka. Trzustka normalnie zawiera komórki beta, które produkują insulinę. Błąd układu immunologicznego polega na tym, że w pewnym momencie zaczyna on je traktować jak wroga i niszczyć. Komórki beta giną i nie jest możliwa produkcja insuliny. Cukrzyca to najczęstsza choroba przewlekła dzieci i młodzieży. Cukrzyca typu 1 pojawia się zazwyczaj około 10. roku życia, jednakże coraz więcej młodszych dzieci zapada na tę chorobę. Niepokojącym zjawiskiem jest skala problemu - w ciągu ostatnich 15 lat liczba diabetyków wśród dzieci potroiła się. Uwaga! W zdrowych rodzinach cukrzyca u dzieci także może się pojawić! Dlatego wszelkie niepokojące objawy, o których zaraz napiszę, powinny budzić obawy, a na pewno nie mogą być bagatelizowane. O cukrzycy musi myśleć każdy, ponieważ występuje ona w każdym wieku i w każdym środowisku. Jak szybko można zdiagnozować cukrzycę na jakie niepokojące objawy powinniśmy my, Rodzice zwrócić uwagę?

Jak przebiega diagnozowanie cukrzycy u niemowląt i jakie objawy powinny wzbudzić niepokój rodziców?

U niemowląt do 6. miesiąca życia może się pojawić tzw. cukrzyca noworodkowa. Jeśli mamy takie podejrzenia, zalecane jest badanie genetyczne, ponieważ badania z ostatnich 2 lat wykazały, że niektóre z nich nie wymagają leczenia insuliną. Obecnie mamy w Polsce ok. 57 dorosłych już osób, u których przed 1-2 laty stwierdzono, że chorowały na cukrzycę noworodkową. Dlaczego nie wcześniej? Ponieważ postęp nauki, a w tym badań genetycznych umożliwił przeprowadzenie dokładnych analiz mutacji genów oraz wykrycie innej cukrzycy - wrażliwej na leki doustne. Gdyby było to możliwe wcześniej, moglibyśmy zaoszczędzić dziecku bólu, a rodzinie stresu. Obecnie badania takie wykonuje się w Krakowie oraz w Łodzi. Każde dziecko, u którego cukrzyca ujawniła się w pierwszych 6 miesiącach życia, powinno mieć wykonaną diagnostykę genetyczną, która pozwoli na ustalenie sposobu terapii - insulina czy leki doustne. Terapia cukrzycy do chwili obecnej nadal jest terapią "do końca życia", dlatego jest to tak bardzo ważne. W okresie tym trzeba poszukiwać różnych typów cukrzycy i określić, czy jest to cukrzyca wywołana defektem genetycznym czy czynnikiem immunologicznym prowadzącym do zniszczenia komórek beta. Dziecko zaczyna stale odczuwać pragnienie i więcej pije. Kończy pić jeden kubek napoju i niemal natychmiast domaga się następnego. Oddaje też znacznie więcej moczu i częściej niż zwykle. Jeśli jeszcze nosi pieluchy jednorazowe, mama zauważa, że stają się one bardzo „ciężkie”. Dziecko jest mniej aktywne, pokłada się. Czasem w kącikach ust pojawiają mu się zajady. Ten stan bywa mylony z infekcją, wtedy najczęściej maluch dostaje antybiotyk, który oczywiście mu nie pomaga. Nadal źle się czuje, wymiotuje. W bardzo ciężkim stanie w końcu zazwyczaj trafia do szpitala. Nierozpoznana cukrzyca może niestety doprowadzić do śpiączki. Niestety, lekarze podstawowej opieki zdrowotnej często niedostatecznie zdają sobie sprawę z tego, że cukrzyca dotyka także tej grupy wiekowej.

Jakie są pierwsze objawy cukrzycy u dzieci?

Rozpoznanie cukrzycy typu 1 u dziecka może sprawiać pewne trudności, ale warto zwracać uwagę na objawy, które mogą nas naprowadzić na prawidłowy trop. W początkowym okresie ujawniania się cukrzycy stan dziecka może być pozornie dobry, w badaniu fizykalnym nie stwierdza się odchyleń od normy, dlatego niekiedy bagatelizowanie są skargi na wzmożone pragnienie i wielomocz. Dziecko zaczyna dużo pić i często oddawać mocz (może także pojawić się u starszych dzieci moczenie nocne – organizm broni się przed zbyt wysokim (szkodliwym) poziomem glukozy we krwi). Niestety, jeśli mama zakłada dziecku pampersy, może tego nie wychwycić. Zazwyczaj także dziecko mniej je (może się pojawić nawet jadłowstręt), nie przybiera albo wręcz traci na wadze, jest niespokojne. Początkowo symptomy te mogą nie być dostrzegane, ale naszą uwagę powinny zwrócić objawy ogólne jak: niechęć do zabawy, nauki, rozdrażnienie oraz narastające osłabienie organizmu. Choć rodzice często obarczają się winią się za zaniedbania w opiece nad swymi dziećmi, to przyczyny zachorowania na cukrzycę wciąż nie są do końca znane. Wśród najczęściej rozważanych są: skłonność do zachorowania zapisana w genach i nieprawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego. Warto podkreślić, że cukrzyca u dzieci bardzo często ujawnia się po zwykłej infekcji: anginie, grypie, czasem nawet przeziębieniu. Wtedy uwagę rodziców zwraca fakt, iż pomimo zastosowanego właściwego leczenia dziecko w pełni nie powraca do zdrowia. Jest słabe i apatyczne. Ten brak energii łatwo wytłumaczyć zużyciem całego jej zapasu do walki z infekcją, przy jednoczesnym braku nowej z powodu zbyt małej ilości insuliny potrzebnej do wchłaniania glukozy z krwi. W miarę zaawansowania choroby mogą pojawić się zmiany na skórze dziecka, która staje się sucha, szorstka i zaczerwieniona na twarzy. Często pojawiają się niegojące zajady lub stany zapalne zewnętrznych narządów moczowo-płciowych, zaburzenia widzenia. Ponieważ (jak już wiemy) cukrzyca bardzo często ujawnia się po chorobie, dlatego ważne jest, aby w przypadku, kiedy dziecko nie powraca do zdrowia w czasie, w jakim byśmy się tego spodziewali, powinniśmy wykonać obowiązkowo badanie poziomu glukozy we krwi i moczu. W przypadku cukrzycy stwierdza się glukozę wydalaną w moczu powyżej 111 mmol/l, zwłaszcza przy współistniejącej ketonurii (jest to obecność tzw. ciał ketonowych w moczu, świadcząca o znacznym nasileniu cukrzycy). Wówczas pojawia się również zwiększone stężenie glukozy we krwi- na czczo co najmniej 7,8 mmol/l i powyżej oraz po jedzeniu lub w innej porze doby 11,1 mmol/l i więcej. Wystąpienie wymienionych symptomów oraz odchyleń w badaniach laboratoryjnych pozwala na jednoznaczne rozpoznanie cukrzycy i wówczas nie ma potrzeby wykonywania innych prób sprawdzających tolerancję węglowodanów. Test doustnego obciążenia glukozą powinno się wykonywać jedynie w przypadkach wątpliwych. Cukrzyca, która nie zostanie rozpoznana na czas może doprowadzić do kwasicy, czyli zatrucia organizmu! Objawy kliniczne zależą od stopnia zaawansowania zaburzeń metabolicznych. Narastają one w ciągu kilku lat, czasem kilkunastu tygodni, okres ten może być jednak bardzo krótki - zwłaszcza u najmłodszych dzieci - i w ciągu 2-3 dni dochodzi do kwasicy ketonowej. Należy zaznaczyć, że głównym ketokwasem u niemowląt jest beta-hydroksymaślan i pomimo ciężkiej ketozy można nie stwierdzić acetonu w moczu. W miarę narastania ketozy i kwasicy dołączają się bóle brzucha, nudności, wymioty (czasem fusowate), oddech Kussmaula, wielomocz, a w końcu - oliguria i bezmocz, zapach acetonu z ust, narastające osłabienie i zaburzenia przytomności. Bezpośrednie zagrożenie życia stanowi śpiączka! Podczas badania dziecka, poza zapachem acetonu we wydychanym powietrzu i przyspieszonym oraz znacznie pogłębionym oddechem (oddech Kussmaula), stwierdza się odwodnienie - niekiedy znacznego stopnia, z objawami wstrząsu hipowolemicznego. Skóra twarzy, początkowo zaczerwieniona i sucha, w miarę pogłębiania się kwasicy ketonowej i zaburzeń w krążeniu obwodowym przybiera odcień bladoszary, pojawia się sinica i "zaostrzone" rysy twarzy. U wielu dzieci przed wystąpieniem cukrzycy typu 1 można stwierdzić przeciwciała przeciwwyspowe oraz inne autoprzeciwciała. Wśród dzieci chorych na cukrzycę typu 1 większy niż w populacji ogólnej jest również odsetek pacjentów, u których występują swoiste autoprzeciwciała narządowe (np. przeciwtarczycowe, przeciwgliadynowe, przeciwnadnerczowe). Ponadto u dzieci i młodocianych chorych na cukrzycę ryzyko wystąpienia chorób autoimmunizacyjnych jest zwiększone. Cukrzycy typu 1 u dziecka towarzyszą również inne schorzenia. Są to: choroby tarczycy, bielactwo, celiakia. Mogą się one rozwinąć i pojawić w każdym okresie trwania cukrzycy. Nadwaga jest również źródłem choroby. Jednak wtedy występuje prawdopodobieństwo wystąpienia cukrzycy typu 2. Na koniec przytoczę Państwu w skrócie jak trafnie zdiagnozować cukrzycę u swojego dziecka, na jakie objawy zwrócić uwagę:


- takie objawy, jak pragnienie, wypijanie dużej ilości płynów i wzmożona diureza, powinny skłaniać do niezwłocznego wykonania badań w kierunku:

*masywnej glukozurii (>55 mmol/l [1,0 g/dl]);

*ketonurii (często acetooctan >4 mmol/l [0,4 g/l]);

*przygodnej hiperglikemii (SG we krwi >=11,1 mmol/l [200 mg/dl]).

- w miarę rozwoju choroby mogą pojawić się: osłabienie organizmu, apatia, zmęczenie, rozdrażnienie, jadłowstręt, spadek masy ciała, stany zapalne zewnętrznych narządów płciowych, szorstka, sucha skóra, niegojące się zajady, zapach acetonu z ust ( w bardzo zaawansowanym stadium choroby)

-Jeśli jednak rozpoznanie cukrzycy nie jest pewne, pomocne mogą być następujące badania:

*powtórne oznaczenie przygodnego stężenia glukozy we krwi, glukozurii i odsetka hemoglobiny glikowanej (HbA1c);

*oznaczenie miana autoprzeciwciał przeciwko komórkom wysp trzustki (tzw. markery autoimmunizacji – ICA, GAD, IA2 i IAA);

*ocena czynników ryzyka (rodzinne obciążenie cukrzycą typu 1 lub typu 2; otyłość [cukrzyca typu 2

*doustny test tolerancji glukozy (oral glucose tolerance test – OGTT)
– na czczo – lecz tylko po wcześniejszym prawidłowym spożyciu węglowodanów; – podanie glukozy doustnie w dawce 1,75 g/kg (maks. 75 g).


Pamiętaj Rodzicu! By szybko zdiagnozować cukrzycę wystarczy zrobić badania moczu (na obecność cukru) i krwi dziecka (poziom cukru) . Jeśli u Twojego dziecka zauważysz objawy opisane powyżej, nie zwlekaj! Jeśli wyniki potwierdzą Twoje obawy, koniecznie zapoznaj się z kolejną zakładką jak w naturalny sposób wspomóc organizm Twojego dziecka w walce z cukrzycą, jak uniknąć w przyszłości niebezpiecznych powikłań, jak naturalnie obniżyć poziom cukru i usprawnić gospodarkę węglowodanową.

Autorka serwisu zastrzega, że informacje zawarte w tym serwisie nie mogą zastąpić kontaktu ani diagnozy lekarza. Serwis ma charakter edukacyjny.
Copyrights www.zdrowiedladziecka.pl 2009 powered by e-promocja